Kürt Dil Bayramı etkinlikleri sürüyor
HABER MERKEZİ - Sêrt ve Agirî'de 15 Mayıs Kürt Dil Bayramı dolayısıyla panel ve stand-up gösterimi yapıldı.
15 Mayıs Kürt Dil Bayramı etkinlikleri birçok kentte devam ediyor.
Botan Dil ve Kültür Araştırma Derneği (BOTAN-DER), anadilin geleceğine dair panel düzenledi. Panelin moderatörü Mehmet Sait Toprak, "Celadet Elî Bedirxan'ın Şam’da Hawar dergisini Latin Alfabesi’yle Kürtçe çıkarması önemli bir dönemeç oldu” dedi. Şair Mahmut Gülecan, bir dilin geliştirilmesinde günlük olarak kullanılmasının önemine vurgu yaptı. Güleycan, "Bir kelime kendi içinde mutlaka çoklu bir anlam barındır. Bundan dolayı anadili bilmek anlam çoğalmasına da katkı yapar. Anadilini iyi bilmemek kelime kullanımı da iyi bilmemek anlamına gelir, bu yüzden de telafuzda sıkıntılar yaşanıyor” diye konuştu.
Mezopotamya Kadın Gazeteciler Derneği (MKG) Başkanı Roza Metina ise Kürtçenin büyük bir mücadeleyle ayakta kaldığını, bu mücadelenin devam ettiğin söyledi. Roza Metina, "Şark Islahat Planı'yla Kürt çocukları, kadınlar asimile etmeye çalışıldı. Çünkü dilin ve edebiyatın gelişiminde Kürt kadının rolünün önemli olduğunu biliyorlardı” dedi. Roza Metîna, sanat ve edebiyat çalışmalarının dile etkisi üzerinde durarak, dilin eğitimden ekonomiye her alanda kullanılması gerektiğini vurguladı.
AGIRÎ
Kurdî-Zan Ararat Dil Kültür Araştırma ve Geliştirme Derneği ile Eğitim ve Bilim Emekçileri Sendikası (Eğitim Sen) Agirî Şubesi'nin etkinliğinde Erdal Kaya stand-up gösterimi yaptı. Agirî Barosu'nun konferans salonundaki gösteriye çok sayıda kişi katıldı. Kaya, gösteride Kürtçeye yönelik asimilasyon politikalarına dikkat çekti.
Yoğun ilginin olduğu etkinlikte keyifli anlar yaşandı.
DÎLOK
Komeleya Pêşxistin û Parastina Kurdî ya Dîlokê (Kürt Dilini Koruma ve Geliştirme Derneği), 15 Mayıs Kürt Dil Bayramı etkinlikleri kapsamında Şehitkamil ilçesinde bulunan Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi (DEM Parti) İl Örgütü binasında "Zimanê me rûmeta me ye" (Dilimiz Onurumuzdur) şiarıyla bir panel düzenledi. Çok sayıda yurttaşın yanı sıra demokratik kitle örgütü temsilcilerinin katıldığı panel salonuna Cegerxwîn, Meryem Xan ve Erebê Şemo gibi Kürt edebiyatı ve kültürünün sembol isimlerinin fotoğrafları asıldı. Salonda ayrıca Kürtçenin resmi statüye kavuşması ve ana dilde eğitim talebini içeren Kurmancî ve Kirmanckî (Zazaca) "Statûya Kurdî, Perwerdehîya Bi Kurdî" ile "Bi Kurdî Biaxive, Bi Kurdî Bixwîne, Bi Kurdî Binivîse" yazılı pankartlar yer aldı. Kürtçe eğitmeni Abdullah İnce’nin moderatörlüğünü üstlendiği panel, demokrasi mücadelesinde yaşamını yitirenlerin anısına yapılan bir dakikalık saygı duruşuyla başladı. Ardından Demokratik Bölgeler Partisi (DBP) Eş Genel Başkan Yardımcısı Narin Gezgör ve DEM Parti Colemêrg Milletvekili Vezir Parlak söz aldı.
Vezir Parlak, Kürt dili üzerindeki asimilasyon ve kırım politikalarının tarihsel arka planına dikkat çekti. Parlak, 15 Mayıs 1932'de Celadet Alî Bedirxan ve arkadaşlarının öncülüğünde Şam'da Latin harfleriyle yayın hayatına başlayan Hawar dergisinin tarihsel önemine vurgu yaptı. Parlak, bu mirasın bugün Rojava'da bir halkın eğitim ve yaşam sistemine dönüştüğünü ifade etti.
Narin Gezgör ise Kirmanckî'nin yok olma tehlikesiyle karşı karşıya olduğunu hatırlattı. Narin Gezgör, asimilasyon politikalarının ağırlığına karşı Hawar dergisinin çıkışının Kürt halkı için salt bir yayıncılık faaliyeti değil, bir varoluş refleksi olduğunu kaydetti. Narin Gezgör, "Kürtçenin yok sayıldığı, Osmanlı döneminden başlayıp Cumhuriyet'in ilk yıllarında daha da derinleşen ağır asimilasyon ve baskı şartları altında Hawar yayınlandı. Bu yüzden biz Kürtler için Hawar, aynı zamanda direniş anlamına gelir. Dolayısıyla 15 Mayıs, bir direniş ve mücadele günüdür" ifadelerini kullandı.
Yoğun ilgi gören panel, katılımcıların soru ve katkılarının ardından sona erdi.
WAN
Eğitim ve Bilim Emekçileri Sendikası (Eğitim Sen) Wan Şubesi, 15 Mayıs Kürt Dil Bayramı dolayısıyla Dengbêj divanı kurdu. Kentte bulunan Avalon Otel'de kurulan Dengbêj divanına dengbêj Mehdi Atabay ve Ali Bilen yer aldı.
Söylenen klamlarla dilin önemine dikkat çekildi. Etkinlik, dengbêjlerin söylediği klamlar eşliğinde son buldu.